Archive for Februar 2019

Piwarc w „pogrom“ wo serbskim kubłanju

27. Februar 2019

https://www.gfbv.de/de/informieren/zeitschrift-bedrohte-voelker-pogrom/310-bildung-fuer-alle/kleine-klassen-als-ueberlebensfrage

Projektowe Serbstwo?

27. Februar 2019

Zapřijeće „projekt“ měni zaměrne jónkrótne předewzaće z jasnym spočatkom a kóncom: https://de.wikipedia.org/wiki/Projekt. So wě, zo tajke něšto tež w Serbach mamy a trjebamy – jako wosebite a profesionelnje organizowane nastorki k emancipaciji (wuswobodźenju) ludźi wot haćenjow při pěstowanju serbskeje rěče a kultury.

Štož pak definitiwnje njetrjebamy, je, wšudźe, hdźež so někak brach pokazuje, hnydom za projektami abo dalšimi „projektowymi managerami“ wołać. Dźeń a dale so wo třěbnym „wnučkokmanym“ wuwiću powěda. Daledawanje rěče, kultury a wobswěta pak je organiski a stajny proces. Projekt móže při tym impuls posrědkować, přichodnje lěpje sam jednać móc, ale nic tajku přirodnu reprodukciju narunać.

Trajace skutkowne su jeničce njesubwencionowane samozrozumliwosće kaž bjesada abo na přikład křižerstwo. A najwuspěšnišo je narodne prócowanje tam, hdźež ludźo bjez pomocy wotwonka wuńdu a so – horribile dictu! – za zhromadne zmištrowanje swojich towaršnostnych ritualow najprjedy wotmjezuja, zo bychu so skónčnje zaso jako Serbja (!), nic jako hybridni wotewrjeć móhli.

To je na rozdźěl wot toho, štož mainstream načasneje wědomosće tež w Serbach prěduje, kotraž chce podćisnjenje wšědneho dnja pod monitoring (dohlad) w mjenje projektow wumyslenych wot teoretikarjow někajkeje transformacije. Serbske sebjepostajowanje njerěka sebjepodwolenje směrnicam lěto a wjac projektow.

Přeprošenje na zetkanje młodych sorabistow

24. Februar 2019

14.-16.6.2019, Budyšin

2. Zetkanje syće młodych akademikarjow-sorabistow

Serbski institut přeprošuje druhi raz wědomostny dorost na zetkanje do Budyšina. W srjedźišću zetkanja stejitej interdisciplinarna wuměna kaž tež zwjazowanje slědźerjow mjezsobu, kotřiž so ze Serbami pod regionalnym abo specifisko-tematiskim widom zaběraja resp. tajke dźěło planuja.

Zetkanje je lětsa z dwěmaj dźělomaj planowane:

Dnja 14. junija wotměje so zakónčaca konferenca slědźerskeho projekta “Serbska wěda”. Dorostowa slědźerska skupina, kotraž je Drježdźanskej Techniskej uniwersiće přirjadowana a kotraž kooperuje ze Serbskim institutom, budźe swoje slědźerske wuslědki kaž tež w tutym zwisku wuwity internetowy portal prezentować. Wobdźělenje je wuraznje witane!

Sćěhowacej dnjej skićitej wobdźělnicam a wobdźělnikam składnosć, swójske slědźenja předstajić a diskutować. Witane su přinoški z wšelakich wědomostnych předmjetow, to rěka z rěčespyta, kulturnych wědomosćow a stawiznow runje tak kaž transdisciplinarne předewzaća z přirunowacych mjeńšinowych slědźenjow abo z wobłuka digital humanities. Štóž chce swój slědźenski projekt prezentować (na př. bachelorske, masterske, magisterske resp. doktorske dźěło abo post-doc-projekt), njech prošu bórze naćisk swojeho dźěła (maksimalnje jednu A4-stronu) zhromadnje z krótkim žiwjenjoběhom (inkl. informacije wědomostneho předmjeta, městnosće skutkowanja a tučasneho dźěłoweho ćežišća) zapoda.

Nimo toho ma zetkanje zaso k tomu přinošować, na zakładźe předstajenych slědźenjow wo wutworjenju sorabistiskeje syće z wida dorosta přemyslować. Tak hodźało so wo wuměnjenjach a perspektiwach interdisciplinarneho zhromadneho dźěła diskutować. Namjety za diskusijne koła su witane!

Zetkanje wotměje so w hornjo- a delnjoserbskej, němskej a jendźelskej rěči.

Kóšty:

Wobdźělenje na kónčnej konferency slědźerskeho projekta “Serbska wěda” je zadarmo. Popłatk za sćěhowacej dnjej wučini na wosobu cyłkownje 10 eurow. Někotre darmotne městna za přenocowanje steja k dispoziciji. Jězbne wudawki so narunać njemóža.

Kontakt a přizjewjenje:

Zajimcy přizjewja so prošu hač do 31. nalětnika 2019 pola dr. Theresy Jacobsoweje pod theresa.jacobsowa.

Z přećelnym postrowom
dr. Theresa Jacobsowa
wědomostna sobzdźěłaćerka
wotrjad kulturne wědomosće

Nětk so Handrij Zejler słowa jima

22. Februar 2019

Zawdaće rukow mjez Serbami je regionalna wotmołwa na centralistiske pačenje ludu

21. Februar 2019

Najebać wospjetne naprašowanje na mnje, što je so na njezjawnym posedźenju zwjazkoweho předsydstwa zašły pjatk stało, tež tu wobkrućam, zo by mi to dalše prašenja zalutowało: Ja budu w zjawnosći hač do smjerće wo wonym wječoru w Serbskim domje mjelčeć, wšako njejsym za to zamołwity, zo běše debata njezjawna. Ale tu takrjec k protokolej wšěm Domowinjanam a dalšim Serbam dawam:

1. Njebu so přichodnje hižo na njezjawnej debaće wo zjawnej tematice wobdźěleć. Prjedy su nam někotři (nic wšitcy!) přiwisnicy projekta „sejm“ wumjetowali, zo smy jenož „kulturverein“. Hdyž chcemy jim wěrjepodobnje pokazać, zo smy porjadna nardona towaršnostnopolitiska organizacija, dyrbimy so kaž dorosćeni demokraća zadźeržeć. Wo wšěch łoskoćiwych temach stajne blido za zawrjenymi durjemi hrać so k tomu njehodźi.

2. Ja budu tež wotnětka zjawnje wo tym diskutować, čehodla je w srjedźnej Łužicy telko přiwisnikow pytanja za alternatiwnymi pućemi serbskeho zastupnistwa: Dźensa drje dźakowano Dawidej Statnikej aktiwnje na změnje struktury ze sebjewědomej serbskej poziciju sobu skutkujemy. Ale prjedy? Štó je tehdom přistajenym třěšneho zwjazka zakazał, za iniciatiwu „strukturnu změnu nětko – žane Wochozy II“ podpisać, byrnjež Domowina oficielnje přećiwo wotbagrowanju serbskich wjeskow była? Štó je za to zamołwity, zo njeje třěšny zwjazk lěta dołho w zwisku ze srědkami brunicoweho koncerna serbskim projektam wo małym „wotškódnjenju“ rěčał, ale wo pozdatnje wulkomyslnych „darach“, kotrež běchu ze zhromadnym potajnstwom Domowinskeho zarjada a předwezaća, kotrež serbsku zemju wotbagrowaše? Štó chce nětk zhromadnemu dźěłu z ludźimi kaž z Edit Pjenkowej zadźěwać, kotřiž su so přewuskeje kooperacije Domowiny z Vattenfallom dla na hinaše puće zastupowanja narodnych zajimow Serbow podali?

3. Budu dale na prašenja wotmołwjeć, hač „wobraz wobžaruju“. Wotmołwa mojeho nana k tomu: „Ein Christ verweigert keinen Handschlag.“ Moja wotmołwa k tomu: Přitomni Wojerowscy Serbja su sej to přeli. Jim napřećo sym zamołwity – a nic zwrěšćenemu Budyskemu centralizmej, kiž je lětdźesatki dołho naš region runja dalšim kónčinam we Łužicy zanjechał a z realnoeksistowacej brunicowej politiku serbski lud pačił.

Namołwa za serbšćinu na dnju maćeršćiny

20. Februar 2019

Towaršnosć za wohrožene ludy:

https://www.gfbv.de/de/news/deutschland-mehr-initiativen-zum-erhalt-der-sorbischen-sprache-gefordert-9597

Chcedźa Serbja zhromadnu šulu?

20. Februar 2019

Tute zarjadowanje sym jako předsyda kubłanskeho wuběrka Domowiny rady moderował – a dobra rozprawa tež wopodstatni, čehodla běše wuslědk wokolneho wothłosowanja w našim gremiju k ludowemu namjetej 4:4 😊.

https://www.mdr.de/serbski-program/rozhlos/aktualne-prinoski/audio-975548.html

Njebojće so!

16. Februar 2019

Prěni předsyda Domowiny Arnošt Bart-Brězynčanski https://hsb.m.wikipedia.org/wiki/Arnošt_Bart
běše po prěnjej swětowej wójnje zdobom nawoda serbskeho narodneho wuběrka
https://hsb.m.wikipedia.org/wiki/Serbski_narodny_wuběrk .
To rěka, wón so na jednym boku za sylny a mócnje skutkowacy třěšny zwjazk a na druhim boku w cyle hinašim cyłku za kulturnu awtonomiju a politiske sobupostajowanje zasadźowaše.

Arnošt Bart socialistiski rewolucionar njeběše, ale konserwatiwno-křesćanski serbski politikar. Štóž potajkim w lěće 2019 praji, zo zawdaće rukow mjez županom a starobnej prezidentku gremija z mjenom „Serbski sejm“ wjac hač stolětnu tradiciju Domowiny na hrački staja, njeznaje naše stawizny, w kotrychž su tajke idealistiske resp. hdys a hdys iluzoriske prócowanja zapřijate byli.

W stawiznach Domowiny je třěšny zwjazk přesahowace prócowanje wo kulturnu a (wosebje kubłansko)politisku awtonomiju (na dobro lěpšeho pěstowanja maćeršćiny) wot spočatka sem z normalitu. Domowina njeběše ženje jeničce ze swojim aktualnym statusom spokojene towarstwo. Hesło narodneho prócowanja w tradiciji Domowiny potajkim rěka: Njebojće so!

Hdyž swoju historisce zrosćenu rólu rěčnicy serbskeho ludu chutnje bjerjemy, mamy zdobudźene prawa jako potencial za přichodne rozmnoženje serbskeje suwerenity wobhladać. Zamołwiće móžnosće wužiwajo, wotewrjenje z partnerami jednajo a zwjazanosć wšěch Serbow pěstujo do přichoda kročić – to je nałožowanje našich hesłow. Bychu-li Bart a jeho naslědnicy přeco najprjedy wuměnjenja za komunikaciju wo narodnym postupje definowali, njebychmy na tuchwilu docpětym niwowje byli.

List nawodow wšěch serbskich instutucijow kultusowymaj ministromaj, horce debaty wo wuslědkach ewaluacije wučby serbšćiny w Braniborskej, njespokojnosć z modelom 2plus w Sakskej hladajo na maćernorěčnych – tón mały wurězk načasneje krizy na našu zamołwitosć jako třěšny (!) zwjazk pokazuje, wjetšu wiziju wuwiwać hač jenož spjelnjenje retomasa konsultaciskich winowatosćow w njeličomnych zarjadniskich gremijach, hdźež hustodosć hižo ani njewěmy, što naši wotpósłancy dokładnje činja.

Na přikładźe Barta móžemy nawuknyć, zo njejasnosć a njewěstosć zdźěla tež k serbskemu zjawnemu žiwjenju słušetej. Wróćo hladajcy je jeho wojowanje wo awtonomiju sčasami swojorazniše było hač aktualny gremij „Serbski sejm“. Tež najwjetši rjek w kóždym wokomiku mudry był njeje. Eksistenca je eksperiment. Zo jedyn narodny program, jedyn plan rěče dawa a zo smy dotal přehłupi, jón spóznawać, je hotowy kał z kuchnje NDRskeho herbstwa. Trjebamy mudrosć syćow a „inteligencu rojow“, štož woznamjenja wutworjenje wotewrjenych systemow.

Štóž to doprědka ćěri, ma legitimaciju a „awtoritu“. Štóž so boji, njezměje narodne wuwiće jako (jedyn) wjesoły režiser sobu w horšći, ale budźe pochmurny přihladowar. To em tak jo, to je princip ewolucije čłowjeka, přećiwo tomu njemóžeš ničo činić. Njech fakty płaća: Štóž ze swojimi dźěćimi serbuje a serbski wobswět twari, słuša do Domowiny, tež hdyž je wón nam prjedy jónu lózy był. Ja sym tež druhdy lózy 😎. A kóždemu dźakowny, kiž je mi wodał.

Domowina, sejm, župan a ZP – update

16. Februar 2019

— Dołhož Serbski sejm Domowinu jako politisce připóznatu rěčnicu zajimow Serbow wotpokazuje, njeje zakład za zhromadne dźěło date. Wo rozsudźe informowaše předsyda Domowiny přitomnych hosći “Serbskeho sejma” po posedźenju. —

Wućah z wčerawšeho wobzamknjenja a wozjewjenja zwjazkoweho předsydstwa. Gremij je so z poměrmje wuskej wjetšinu za to rozsudźił, mjez druhim wo temje Domowina/sejm njezjawnje wuradźować. Potajkim wo tym ničo njepowědam, tež nic wo tym, štož sym sam prajił.

Ale sym sej w přihotach na posedźenje manuskript zdźěłał, kotryž čitarjam bloga k dispoziciji staju, zo by zjawnosć sama rozsudźić móhła, hač je Wojerowski župan ze swojim wustupowanjom w Ćisku zasady třěšneho zwjazka dodźeržał.

Štož moju narěč tam nastupa: Z toho wuchadźam, zo my wšitcy serbsku gramatiku wobknježimy a wěmy, zo „jeli“ hinaši woznam ma hač „hdyž“. Potajkim porno powěsći serbskeho rozhłosa njeje so Piwarc za twar doma parlamenta we Wojerecach wuprajił. Sejmarjo su tón gag zrozumili a so wotře smjeli 😊.

Sakska město „Sachsen“

15. Februar 2019

Dźensniše Sakske Nowiny wo trendźe po cyłym swěće rozprawjeja, swójski stat přemjenować – na pomjenowanje w rěči prawobydlerjow.

To by wulka šansa za Saksku była, sej wosebity image tworić: „Sachsen“ šmórnyć a wotnětka „Sakska“ rěkać. To tola bóle cool klinči. A je něšto woprawdźe jónkrótne, hižo nic podobnik woneho „Niedersachsen“.