Archive for the ‘žiwjenski stil’ Category

Wšo je móžno

15. Oktober 2019

Praji mój přećel a kolega dr. Armin Krause. W dobje NDR Lipšćanski wědomostnik w Finskej dźěłaše a je wot toho časa kruće ze Samami zwjazany. Poł ducenta knihow wo wonym ludźe je mi nětko wupožčił, tuchwilu hromadźe ze samiskim přećelom swójsku knihu wo byću a traću awtochtoneje ludnosće w sewjernoskandinawiskich kónčinach pisa. Tež ze Serbami so něhdyši sobudźěłaćer mojeho prěnjeho šefa w krajnym sejmje, prof. Petera Porscha (kiž dźensa swoje 75. narodniny swjeći) derje wuznaje, nic naposledk dźakowano wjele serbskim studentam w jeho wobłuku na uniwersiće w Lipsku.

Prjedy su prajili: Wšo, štož je so jónu zminyło, je a wostanje preč. Tola na přikładźe Samow spóznawamy, zo tomu hižo tak njeje. Kultura a rěč móžetej zaso z rowa stanyć, “jeli jednotliwc to chce”, tak dr. Krause, kiž swoje wuprajenje ze wšelakimi praktiskimi padami w regionach z wobydlerjemi samiskeho pochada dopokazuje. Tež w Serbach tajki zjaw znajemy, kaž móže jednotliwa swójba serbskosć do wjeski wróćić.

Hišće zajimawšo pak je fenomen wosebiteho razu: žiwjenske wašnje, kotrež so dawno jako originarne deklaruje, byrnjež z wunamakanka było. Tak sej cyły swět mysli, zo je wobhospodarjenje sobow tradicionelny zakład samiskeho ludu. Woprawdźity pozadk pak je, zo dyrbjachu so woni swojeho tradiconalneho nomadiskeho žiwjenskeho wašnja wzdać, dla připućowarjow a politisko-ekonomiskeho ćišća. Tohodla su Samojo nowu tradiciju tworili, kotraž je mjeztym zaso stara – a jenož typisce za mału mjeńšinu w mjeńšinje. Tež my nowe serbske wašnja wuwiwać móžemy, kotrež budu přichodnje stare.

Po rozmołwje z Arminom je mi switało, za klasiski konflikt mjez “tradicionalistami” a “doprědkarskimi” žadyn njeje. Smój so wo tym w zwisku ze serbskej drastu, narodnej a modiskej, rozmołwjałoj. Dr. Krause: “Trjebaš tradicionalistow, kotřiž wšě stare formy wotkrywać a zachować chcedźa. Dokelž woni fundus tworja, kiž móža doprědkarscy potom do nowych formow transformować. Bjez nich by material za postup zabyty był.

20191015_134203

samiski porik prehistoriskeje doby w splažnej wuměnje

Naše serbske hrodźišća susodow fascinuja – stražujemy nad pokładami hódnotow

7. Oktober 2019

Što Čechow kaž hłownu organizatorku „Lěta Łužiskich Serbow w Liberecskim kraju”, Janu Vančatovu a towarstwo Societas Amicum Liberec pohnuwa, so tak sylnje za nas zasadźować? To nima ničo z nostalgiskim překrasnjenjom čěskeje solidarity ze serbskej młodźinu po druhej swětowej wójnje činić, cyle wothladajo wot toho, hlej Chróšćan zběžk a financowanje čěskich wučerjow w serbskej Łužicy, zo je tuta zwjazanosć ze słowjanskimi sotrami a bratrami za hranicu Němskeje hač do dźensnišeho praktisce žiwa. Runja stajnej kulturnej wuměnje mjez serbskimi a čěskimi ćělesami.

Kaž móžeše na kromje swjatočnosćow minjeny pjatk zhonić, dźe wo „hódnoty, kotrež Serbja maja – porno wulkej towaršnosći, kotraž je tute hódnoty dawno přisadźiła.” Tajke něšto tež husćišo wot němskich přećelow serbskeho ludu słyšiš. Što su to do hódnotow? Mi sydom aspektow do mysli přińdźe.

  1. Wšě generacije hromadźe dźerža.
  2. Ludźo maja chwile za podźělbraće na žiwjenju druhich.
  3. Móžemy wo wšěm rěčeć, ale njetrjebamy wšo do prašenja stajeć.
  4. Wjesołeje nalady być je wažnišo hač něšto wurjadneho měć.
  5. „Kak so ći wjedźe?” ma prioritu před „Kak so ja při tym čuju?”
  6. Naše mała eksistenca je w uniwersalnym porjedźe zakótwjena.
  7. Duša tči w zemi a saha hač do njebjes.

To wšo dohromady su naše ideelne hrodźišća, w kotrychž porno powšitkownej modernej towaršnosći indiwiduelna wosamoćenosć njeknježi. Tohodla běše předstajenje oratorija „Hrodźišćo” dobry zakład za přemyslowanje: „Swět so wjerćeše, horstka mjeztym smy. Naše korjenje hišće su, w kruhu hrodźišćow. Serbja doma smy, serbsce rěčimy. Dołhi, trajny čas. Duša prawótcow bije w’ wutrobje.”

Serbja_Cecham_Liberec

Mojej faworitaj w Sorbian Street Style

24. September 2019

Wobraz na sćěnje Serbskeho muzeja w Budyšinje (naprawo) a serbska moda za sawnu – woboje jako wuraz našeho sebjewědomeho wotputaneho žiwjenja we Łužicy. To je moja wosobinska estetika.

Při tym je mi napadnyło, zo je mje šmjatk minjenych měsacow wot přewjele dobreho, tež serbskeje sawny w Korzymje wotdźeržował. Tohodla njech nětk je zaso žiwa normalita! A wam wšěm přeju, zo byšće sej bórze wustajeńcu wobhladać móhli!

Serbski dirndl – za wjesnu disko?

23. September 2019

„Trjebamy tajke něšto kaž serbski dirndl – jako wuraz serbskeje regionalneje identity“, praješě mi jónu Serbam jara přichilena žona z Wojerowskich kónčin, kiž so za serbsku kulturu angažuje a so wo dalše wuwučowanje serbšćiny za swoje dźěći prócuje. Wona widźi narodnu drastu jako wažne znamjo serbskosće na wosebitych kulturnych wjerškach, ale po jeje měnjenju něšto trjebamy, štož móhli so holcy na wjesny abo druhi swjedźeń woblec.

Dźakowano wustajeńcy „Sorbian Street Style“ w Serbskim muzeju, wupłód wubědźowanja, mamy nětko zajimawe poskitiki načasneje serbskeje mody, mjez druhim tež dirndlej: „serbski ekumeniski dirndl“ Heidemarie Hoeftoweje z małeho Wjelkowa, aktualnje wuwity (naprawo na wobrazu),

a „serbski dirndl“ Petry Kupcyneje z Worklec (z lěta 2014, nalěwo).

Z mojeho wida móžemy woboje jako wudospołnjenje pěstować: na jednym boku bohate kulturne herbstwo narodneje drasty. Tu njehlada jenož we Wojerowskich kónčinach entuziastam hišće wjele wotkrywanskeho dźěła do rukow, specifiske herbstwo wjeskow wužiwanju spřistupnjować. Je jara rjenje, zo ekspertki z pomocu Domowiny mjeztym w „drastowym forumje“ swoje nazhonjenja wuměnjenja. A hdyž maja holcy za wjesnu disko hišće k tomu aktualnu serbsku modu …

Prěnja rezonanca młodych Serbow Piwarcej pak je raznje přećiwo „dirndlej“. Wotmołwa serbskeje studentki w socialnych syćach: „Maja Serbja woprawdźe trjeba, němsku / awstrisku ,kulturu‘ kopěrować? Radšo dam so zaso do serbskeje katolskeje drasty tyknyć hač zo sej tajke něšto zdrasću.“ Abo Maximilian Hassatzky: „Tam muse jano raz do Dolneje Łužyce glědaś žož rědna, wšedna burska drasta rowno wjeliki ,revival‘ swěśi. Te su wjele, wjele autentiskej a rědnučkej ako stilizěrowany dirndl …“

A na mojim zjawnje přistupnym profilu w knize wobličow piše Joachim Glücklich: „Što to dyrbi? Njejsu nam naše tradicije ničo wjac hódne? Dyrbimy wšitko do prašenja stajić?“ 

 

Wjesołe prózdniny!

26. Juli 2019

Wobraz Piwarca – dowolnikarja při Baltiskim morju drje hižo cyle aktualny njeje, wšako wón dawno zaso na dźěło chodźi. Ale steji za zakładne alternatiwy 🙂 .20190715_140213 Na zasowidźenje w serbskim žiwjenju po prěnim požnjencu!

 

 

Kultura trjeba subkulturu

5. Mai 2019

Kóžda kultura trjeba subkulturu. W njej su ludźo zakótwjeni, kotřiž ani hladani ani spěchowani być nochcedźa, ale njewotwisni. Tohodla su wo tym, štož so w subkulturje stawa, jeničce ći dospołnje informowani, kotřiž su tam aktiwnje wobdźěleni. Woni móža w tutym schowje njemylenje wěcki wuwiwać, kotrež wjele pozdźišo jónu zdźěla tež powšitkownu kulturu wobwliwuja. Tak dóstawa kultura trěbne impulsy, zo njeby jenož reprodukcija zańdźenych formow a zwukow wostała.

Subkultura trjeba najebać wjesne korjenja měšćanski wućek za swoje eksperimenty. Potajkim wěstu wonkownu anonymitu, wona njeje na torhošću žiwa, ale w kućikach zadnych dworow, w pincach a na třěchach, w korčmach, hdźež kóždy njechodźi. Wona sej swobodne rumy pyta, hdźež swójske (nje)regule pěstuje. So wě, zo tež přichod serbskeje kultury a rěče serbsku subkulturu zwonka radiusa młodźinskich koordinatorow, socialnych dźěłaćerjow a wšelakich dalšich hladarjow trjeba. Subkultura njeje lěpša abo hubjeńša hač mainstream, ale hinaša. A to je derje tak.

Wuznaće wjetšiny ludnosće k serbskej identiće regiona je fundament swětłownjow serbšćiny

26. April 2019

20190426_095806_resized

Jako župan hustodosć zajimawe dopisy – w socialnych syćach abo přez blogaj – dóstawaš. Na přikład z pjera nawjedowaceje sobudźěłaćerki měšćanskeje towaršnosće: Sym so wosebje serbskeje identity našeho regiona dla do domizny nawróćiła. Priwatnje tajke wuznaće k serbskej identiće regiona nastajnosći słyšiš, hač we wjesnych towarstwach kaž w Ćisku, w rozmołwje z multiplikatorami města Wojerec abo w přihotowanju wustupa na 29. Parcowskim zetkanju.

Smy wčera na klawsurje serbskeje přirady Wojerec w Jurja Brězanowym domje Krabatoweho młyna w Čornym Chołmcu wjele wo rěčnych rumach rěčeli, kaž je to bohudźak mjeztym wšudźe w Serbach z wašnjom. Při tym je cyle jasnje, zo njeńdźe wo funkcionalitu inteligency: Naši kurdojo ze Syriskeje su trojorěčni do Němskeje přišli a zdobom ani hač do dźesać ličić njemóžachu. A štó chce so słowjanskim rěčam bližić, móže hnydom pólsce, čěsce abo rusce wuknyć, serbšćina je jenož njetrjebawša wokołopuć. Serbšćina je rěč domizny, a to je najwažniši argument za přiswojenje našeje rěče.

Najebać to budźe to w formje nawuknjenja druheje maćeršćiny tež dołhodobnje poměrnje mały dźěl ludnosće činić. Přičiny su znate. Hdyž pak krajinu samozrozumliweje serbskeje regionalneje identity změjemy, budu rěčne rumy runja hnězdam resp. serbskim swětłownjam w njej zakótwjene. Tohodla smy aktiwny dźěl noweho hibanja za „bajkojte město za swójby w krajinje Krabata a Łužiskeje jězoriny“.

https://www.instagram.com/mein_hoyerswerda/?hl=de

My sej ničo wot tak mjenowaneje „wjetšinoweje towaršnosće“ nježadamy, kaž wčera prajach. My jako Serbja mamy najwjetši ideelny pokład regionalneje identity w rukach. A naš nadawk jako organizowane Serbstwo je, swojim sobuwobydlerjam regiona tón pokład darić. A jim šansu dać, nas tohorunja wobdarjeć. Ja sym přestał, za wužiwanje rumnosćow wotnajenske zrěčenje wobzamknyć. Doba handlowanja je nimo, zhromadnje wróćo ke korjenjam! Naš dar by njezapłaćujomny był, tohodla: Dajće sej zakuzłać wot Serbstwa! A dajće nas praktiski podźěl brać na nowym hesle „žiwjenje kaž w dowolu“ #lebenwieimurlaub .

Rozhlad 09/2018: Imersiju město 2plus (MARCEL BRAUMAN)

3. September 2018

Kompletny nastawk:
http://www.rozhlad.de/nastawk_319.html

Serbska rjadownja w přenim lětniku serbskeje zakładneje šule w Pančicach-Kukowje – dokelž to rěčnemu niwowej tyje – šulska wjednica Jadwiga Čižankowa w rozmołwje z Měrćinom Wjenkom w rozprawje Serbskeho rozhłosa:

https://www.mdr.de/serbski-program/rozhlos/audio-810452_zc-e69288eb_zs-d584fc5f.html

Serbja maja přećeljo wjelka być

21. August 2018

Mje jara rudźi, hdyž awtochtoni ludźo-Setbja tak přećiwo swojim awtochtonym zwěrinskim bratram-wjelkam zachadźeja. Wone porno psam dźěći ani njekusaja ani njemorja. Ale ludźo radšo do čerwjenawki wěrja hač zo bychu fakty na wědomje brali.

Po měritkach tež serbskeje hysterije přećiwo wjelkam bychmy nimale wšě psy rizika dla zatřělić dać dyrbjeli. Prašejće so knjeza Kokle: Poprawom kóždy dźeń je něhdźe w Němskej čłowjek z woporom někajkeho psa.

A potom tuta kampanja wowcow dla: Chce něchtó liški wutupić, dokelž su wone wohroženje kóždeho kurjenca? A wina na njeličomnych zakusanych kokošach… Ja chcu pola Salmana w Šešowje pocpule zaměstnić – dyrbju so tež najprjedy wo wobšěrne škitne naprawy starać.

Wjelk so wo strowy lěs stara, kaž hižo stare ruske hesło praji. Zo je dale a wjac črjódow we Łužicy, njetrjechi: Dorost dawno do směra zapada ćaha. Tohodla bych sej přał, zo so my Serbja jako přikład druhim z wjelkom aranžujemy. Njebudźće bojazliwi runja wowcam 😎.

Pjaty Handrij nětko tež w Narodnej bibliotece

29. April 2018

Wšitcy, kotřiž su sej pdf-dataju „Handrij_V“ składowali (zapłać Bóh za zajim), tule ničo noweho njezhonja. Štóž pak linki radšo ma, tu wotpowědny přistup do eksemplara w Němskej narodnej bibliotece namaka.

Handrij a Hanka w Hamburgu

Deutsche Nationalbibliothek:

https://d-nb.info/1156840392/34

małe woptawančko knihi:

Ze swojimi prěnimi w Hamburgu zasłuženymi sto eurami w zaku Handrij na zastanišću „St. Pauli“ ze slěborneho ćaha měšćanskeje linije U 3 wulěze. „U“ steji za prěni pismik podzemskeje železnicy němsce. Ale wulki dźěl tych U-čarow jězdźi horjeka, a tohodla jich syć Hamburgska hornja železnica rěka, jemu kolega powědaše.

Hanka ma wječor hišće seminar a Handrij tohodla tróšku chwile za dundanje. Wón wězo wě, zo su pódlanske dróhi tule zajimawše hač hłowne, tohodla ze swětosławneje Reeperbahny radšo do juha a do směra přistawa wotboči.

Po črjódce sej hrajkacych arabskich dźěći so jemu jaskrawje zdrasćena rjanolinka do puća stupi: Za sto euro změješ cyłu rjanu hodźinku ze mnu! – Handrij chcyjo nochcyjo stejo wostanje a dyrbi něšto wotmołwić, štož so jemu tež radźi: To pak je moja kompletna dźensniša mzda, štó móže telko za hodźinku zabawy płaćić? – Wón sej mysli, zo je wěcka z tym wotbyta, ale nětko so hakle započina: Pój, tebi to za sydomdźesat sčinju, lakowana rjanolinka bjez wahanja poskića.

Je mi žel, ale mam termin, jej Handrij łži, dokelž jemu ničo kmańše njezeschadźa. – Do profesionalnje wabjaceho holčeho wobliča so kusk mjerzanja měša: Pola twojeje mamy abo što? Sy ty šwulny abo što? – To sej dotal nichtó Cyžec Handrijej prajić zwěrił njeje. To je jemu pokiw, zo tu zwučene wašnje bjesady dodźeržeć njetrjebaš: A ty wěsće jenož z holcami darmotnje lěhaš, abo što? – Wona perpleksnje na njeho suta, a Handrij tutón wokomik wužiwa a so woměrje wotsala.

Ale wokoło róžka hižo zaso tajki žónski zadźěwk wosrjedź chódnika steji. Z nadutymaj nadromaj a, spodźiwnje dosć, cyle hłubokim hłosom. (…)

Dotalne wudaća Handrija:

4. Handrij w dojutrownej turbuleny

https://d-nb.info/1150468394/34

„Hanka, ta Sara z Budyšina nam afriskeho ćěkanca wjeze.“ „Aha, pon maš zawěsće hižo ideju, hdźe ma kadla w tutym domje kampěrować.“ „Hoj, hdyž budźe kofej hotowy.“ Při chěžinych durjach klinka. Młoda socialna dźěłaćerka w tróšku alternatiwnym outfiće steji tam z dołhim suchim kadlu w čornej kožanej jace, jeansach samsneje barby a z čerwjenym basecapom, kotrehož špodka je dozady wusměrjena, kaž je za młodźencow z tajkej špodkatej čapku z wašnjom. 

„Dobry dźeń, ja sym Handrij.“ Wón wjerchej ćěmnoty ruku tyka. Tón tróšku njewěsće hlada. „Nicht deutsch sprechen?“ – „Nur im Notfall. Pójtaj nutř. Chcemy najprjedy kofej pić.“ – „O.k., ich heiße Mohamed.“ – „To sej hižo myslach“, Handrij praji, mjeno kaž pola nas Jurij abo Handrij. Wšitcy so za blido sydaja. Handrij wšěm kofej naliwa. 

1.-3. Handrij a jeho rěčna rewolucija / Handrij mjez wjelkami / Handrij w hodownym chaosu

https://d-nb.info/1149195258/34

Farar: „Derje, myslu sej, zo smy so zrozumili. Staj zwólniwaj, swoje dźěći katolsce kubłać?“ (Hlada na Hanku.) 

Hanka (hlada na Handrija): „Swjaty Pawoł tola praji, zo je muž hłowa. Potajkim njech so nawoženja wupraji.“

Handrij: „Ja scyła hinak njemóžu hač katolsce, wšako ani wo Mohamadźe ani wo Lutheru zdaća nimam.“

3. Handrij w hodownym chaosu

https://d-nb.info/1148460594/34

„Ty tola wěš, zo so pola nas njekuri!“ mać jeho napomina. „Jowle so hižo jara kuri, hdyž so nětk dźělić dataj.“ „To njeje dźělenje, smy tola katolscy, mamoj so po kaznjach cyrkwje – porno tebi“, mać praji. Prjedy hač móžeše Handrij wotmołwić, nan na nju wujědźe: „Tej poslednjej słowje by sej zalutować móhła! Wón ma swoje žiwjenje kaž mój swoje.“ 

2. Handrij mjez wjelkami

https://d-nb.info/1144932513/34

Zatrabanske, to je wjelk! Handrij je hižo raz w Rěčicach był, před lětami je so dokładnje wobhonił – wjelk, dźiwje, njeskludźene zwěrjo, jeho fascinuje. Pjatnaće metrow wot njeho zdaleny steji dorosćeny wjelk a jemu při čilanju přihladuje. Pucher je prózdny a tuž ma Handrij ruce zaso swobodnej a z nimaj placa, tak wótře kaž móžno. Wjelk so njehiba. Handrij so stopnjuje: Z cyłeje šije rjeji: „Ćěr so, preč z tobu, nablaku!“ Ale wjelk drje serbsce njemóže a kaž přismoleny steji. Dalši pospyt: „Spadaj obesrańcu!“ Bohužel wjelk tež pólsce njerozumi a so ani milimeterčk njehiba.

1. Handrij a jeho rěčna rewolucija

https://d-nb.info/1144932289/34

Hanka ma akciju za wrótnu. Sedźi w swojim wuskim krótkim čornym šaće na čerwjenym konopeju, naliwa sej sekt, kiž je po bjesadźe z přećelkami zwostał, a čuje so kaž w filmje. Hłowu scomter dołhimi čornymi włosami dozady ćisnjenu a noze přez křiž hlada zasonjena na při blidku stejaceho šwižneho kadlu, kiž ju šibale-žedźiwje z wočomaj měri, a nimo njeho z woknom won do nocy.

K tomu so njedźelskej epizodźe Handrija tu w blogu přidružatej, kotrejž buštej lětsa w nalětniku wozjewjenej (ze zapodaćom titulow potajkim hnydom zaso namakaće):

STRAŠNE KUPANSKE CHOLOWY

Handrij kaž prašak na nju hlada: „Znajemoj so?“ – „Och, sy ty süß, ty tola z wěstosću zabył njeje, kak je z namaj we whirlpoolu było! Bohužel sy so bórze njejapcy zminył, bjeztoho zo telefoniskej čisle wuměnić móžachmoj. Ale to móžemy dźens nachwatać!“ Holca ze swojim kulojtym mjezwočom jemu dale a bliše přińdźe a cyle zbóžnje Handrijej do woči hlada. „O.k.“, wona po małkej přestawce pokročuje, „dźensa sy tróšku hinaši, ale to rozumju. Ty so kusk hańbuješ za to, štož smój we whirlpoolu činiłoj. Ale to njetrjebaš, běše smjerćrjenje.“

Čehodla Piwarc wo Piwarzu nětko njepiše a dokładny posudk Handrija pobrachuje

 Wobjed jich w hosćencu na třěše sejma wočakuje. Tak je so prajiło. We wosobnym restauranće pohosćenje pak tak dołho traje, zo Handrij prěnje piwko wupiwši dwě škleńcy na raz skaza, zo njeby čakacy zalačinił. „Tebje dla dyrbju so poprawom hańbować“, jemu Pětr do wucha šepta, ale skerje šibały, bjez poroka. Skónčnje wobjed přińdźe. Steak je tajki małki, zo sej Handrij mysli: To dyrbi předjědź być. Ale Pětr jeho powuči: „Tu chodźa ludźo, kotřiž ćělnje njedźěłaja, jim je to prawje tak.“

 

Lubosć w tutych sydom tekstach

Maš orientaciju na pućach Handrija? Poptom wěš, hač je tutu lubosćinsku scenu při sewjernym morju abo we Łužiskej jězorinje dožiwił:

Tón njemdry wukřik w sonje Handrija zaso zbudźi. Da swoje krótke jeansy na špundowanje padnyć, sam padnje na łožo a sej hnydom wusnje. Hdyž je wotućił, leža tež jeho spódnje cholowčki při łožu a Hancyne mjezwočo je bjezposrědnje před jeho wočomoj: „Što to dyrbi, knježe zaspanco, za čo z tobu w tutej spodźiwnej chaće přenocuju?“ Wonka wichor bjez přestawća howri. Wonaj so bjeze słowow namakataj a tworitaj katamaran na žołmach wótře šumjaceho morja, doniž na kupu zbóžnosće njedóńdźetaj.

Poćah k najlěpšemu přećelej

Štóž dokładnje čita, sobu dóstanje, zo je Handrijowy najlěpši přećel w prěnjej knize hišće serbski muž, ale wot druheje němski kadla. Wobchadźenje mjez twarskimaj dźěłaćerjomaj Handrijom a Ronnyjom je bjez tabuwow, kaž je mjez najlěpšimaj přećelomaj z wašnjom:

„Bin ich hier dein deutscher Sam?“, z Ronnyjoweho erta wujědźe, a k tomu: Samo sobotu mi druhdy samomu roboćić daš, hdyž so tebi radšo kumplej při swinjorězanju pomhać chce. A po swjatoku je ći žlokanje něhdźe druhdźe wažniše hač naš zhromadny projekt tu na statoku. – Handrij nožički a britwičku na kromu wumywadła kładźe a Ronnyjowemu rozhorjenemu wobliču w špihelu šibale praji: „Vergiss nicht, ich bin dein sorbischer Kanacke, der komische Bräuche hat.“ Na přikład zhromadnosć pěstować, Handrij wujasnjujo přispomni.

(Tuta scena rano w kupjele ze štwórteje knižki potom dale eskalěruje)

Dźěło

 Štož je dźensniši dźeń pozdatnje najwažniše w žiwjenju, dźěło, je w žiwjenju Handrija a Hanki wězo stajnje prezentne, ale jenož jako pozadk. Čehodla to tak je, čitar hižo w prěnim powědančku zhoni:

Što je wón na někajkim zdalenym twarnišću rył abo rumował, ju wulce njezajimuje. Wona ma w móšni jeho foto. Wón, cyle zbrunjeny wot pražaceho słónca, w krótkich jeansach na róštach, šibale dele na fotografa hlada. Wobraz wšo praji. So wě, zo ma tež wón ju na foće přeco při sebi, ale nic před laptopom sedźacu abo wosrjedź polcow połne knihow w bibliotece. Wobdźiwuje jeje mudrosć a to, štož wona z njej čini. Ale jeje dźěłowy biotop jemu jako fotomotiw powabny njeje. Tohodla wona na foće w jeho móšni bičwolejbul hraje.